İran XİN başçısı Aragçi Moskvada Putinlə görüşdü: Hörmüz təklifi

İran xarici işlər naziri Abbas Aragçi 27 aprel 2026-cı il bazar ertəsi günü Moskvaya səfər edərək Rusiya prezidenti Vladimir Putin və xarici işlər naziri Sergey Lavrovla görüşlər keçirib. Səfər Aragçinin 26 aprel bazar günü İslamabada ikinci dəfə təşrif buyurmasından sonra baş tutub. Bu, Tramp tərəfindən ABŞ nümayəndə heyətinin Pakistana səfərinin ləğvindən sonra Tehranın diplomatik trekini ABŞ-dan Rusiya və vasitəçilər istiqamətinə yönəldikdiyini göstərir.

Aragçi-Putin görüşünün gündəliyi

Press TV və Daily Pakistan-ın məlumatına görə, İranın Moskvadakı səfiri görüşün məqsədini "regional və beynəlxalq səviyyədə qarşılıqlı əlaqələrin əlaqələndirilməsi və birgə proqramların inkişafı" kimi açıqlayıb. Gündəliyə Hörmüz boğazının statusu, ABŞ blokadası və atəşkəs yolu daxildir. ABŞ Mərkəzi Komandanlığının məlumatına əsasən, iki həftəlik blokada bazar ertəsi səhərinə qədər 38 gəminin İran limanlarına giriş və çıxışına mane olub.

Axios və Bloomberg-in xəbər verdiyinə görə, Aragçi Pakistanlı vasitəçilər vasitəsilə yeni bir təklif ötürüb: əvvəlcə Hörmüz boğazı yenidən açılsın, ABŞ blokadası götürülənə qədər nüvə danışıqları təxirə salınsın, əvəzində İran mövcud atəşkəsi uzunmüddətli həll üçün uzatsın.

Vaşinqtonun şərtləri və Trampın mövqeyi

CNN və Al Jazeera-nın qeyd etdiyinə görə, əsas mübahisə nöqtəsi qalmaqdadır: ABŞ İranın azı 10 il müddətinə uran zənginləşdirməni dayandırmasını və zənginləşdirilmiş uranı ölkədən çıxarmasını tələb edir, İran isə limanlar blokadada olduqca nüvə dosyesinin irəliləyə bilməyəcəyini bildirir.

Tramp Fox News-un "Bazar Brifinqi" verilişinə açıqlamasında deyib: "Əgər danışmaq istəsələr, bizə gələ bilərlər və ya zəng edə bilərlər. Bilirsiniz, telefon var. Bizdə təhlükəsiz xətlər var." Ağ Evin sözçüsü isə İranın təklifinə münasibətdə bildirib ki, ABŞ "yalnız Amerika xalqını birinci yerə qoyan müqavilə imzalayacaq." Pakistan-Rusiya-Oman çevrəsi birbaşa ABŞ ilə əlaqəni əvəz edir.