Bakı 2028 Olimpiya hazırlığı: idmançılarımız dünya arenasında

Azərbaycan idmançıları 2028-ci il Los-Anceles Olimpiya Oyunlarına hazırlığı tam sürətlə davam etdirir. 2026-cı il bu hazırlıq prosesində kritik əhəmiyyət daşıyır — dünya və Avropa çempionatları, Gran-Pri yarışları və seçmə turnirləri vasitəsilə olimpiya vəsiqəsi qazanmaq uğrunda mübarizə şiddətlənir. Bu məqalədə Azərbaycan idmançılarının dünya arenasındakı nailiyyətlərini, hazırlıq prosesini və Los-Anceles-2028 gözləntilərini ətraflı nəzərdən keçiririk.

Azərbaycan idmanının tarixi nailiyyətləri

Azərbaycan müstəqillik qazandıqdan sonra olimpiya hərəkatında əhəmiyyətli uğurlar əldə edib. 1996-cı ildən 2024-cü ilə qədər keçirilən yay Olimpiya Oyunlarında Azərbaycan idmançıları ümumilikdə 18 qızıl, 20 gümüş və 35 bürünc medal qazanıb. Güləş, boks, cüdo və atıcılıq ənənəvi güclü idman növlərimizdir.

2015-ci ildə Bakıda keçirilən ilk Avropa Oyunları Azərbaycanın idman infrastrukturunu əsaslı şəkildə yaxşılaşdırdı. Milli Gimnastika Arenası, Boks Arenası, Su İdmanı Mərkəzi və digər müasir idman obyektləri idmançılarımızın dünya səviyyəsində hazırlanmasına imkan yaratdı.

2026-cı il yarışlarının nəticələri

Bu ilin ilk rübündə Azərbaycan idmançıları bir neçə mühüm beynəlxalq yarışda uğurlu nəticələr göstərib:

**Güləş:** Azərbaycan güləşçiləri Avropa Çempionatında 3 qızıl, 2 gümüş və 4 bürünc medal qazanıb. Sərbəst güləşdə 74 kq çəki dərəcəsində çıxış edən idmançımız finalda ABŞ təmsilçisini məğlub edərək qızıl medal əldə edib. Yunan-Roma güləşində isə 2 çəki dərəcəsində podiumda yer almışıq.

**Cüdo:** Böyük Dəbilqə turnirində Azərbaycan komandası komanda hesabında üçüncü yeri tutub. 73 kq və 81 kq çəki dərəcələrində idmançılarımız qızıl medal qazanıb. Qadın cüdoçularımız da əhəmiyyətli irəliləyiş göstərir — 57 kq-da gənc idmançımız yarışda gümüş medal qazanaraq gələcək üçün böyük potensial nümayiş etdirib.

**Boks:** Dünya Boks Turunda Azərbaycan boksçuları 4 medal qazanıb. 71 kq-da çıxış edən idmançımız yarıfinalda Kubanın güclü boksçusunu məğlub edərək finala yüksəlib. Boks federasiyası gənc boksçuların hazırlığına xüsusi diqqət yetirir — bu il beynəlxalq gənclər turnirində 6 medal qazanılıb.

**Atıcılıq:** Atıcılıq üzrə Dünya Kuboku mərhələsində Azərbaycan atıcıları 2 qızıl və 1 gümüş medal əldə edib. Tüfəng atıcılığında rekordçumuz dünya rekordunu yeniləyib ki, bu da Los-Anceles Olimpiadasında medal gözləntilərini artırır.

**Karate və taekvondo:** 2028-ci il Olimpiya proqramına daxil edilən karate yarışlarında Azərbaycan idmançıları güclü nəticələr göstərir. Avropa Çempionatında 2 medal qazanılıb. Taekvondoda isə gənc idmançımız dünya reytinqində ilk onluğa daxil olub.

Hazırlıq infrastrukturu

Olimpiya hazırlığı infrastruktur baxımından da əhəmiyyətli investisiya tələb edir. 2026-cı ildə bir neçə mühüm layihə həyata keçirilib:

• Yeni Olimpiya Hazırlıq Mərkəzi Bakının yaxınlığında tikilib. Mərkəzdə 15 idman növü üzrə müasir avadanlıqlı məşq zalları, bərpa mərkəzi, tibbi müayinə bölməsi və yaşayış korpusu var. Mərkəz beynəlxalq standartlara tam uyğundur.
• Yüksək dağlıq məşq bazası Quba rayonunda istifadəyə verilib. 2000 metr yüksəklikdə yerləşən bu baza dözümlülük idman növlərində məşq edən idmançılar üçün nəzərdə tutulub. Burada atmosfer təzyiqinin aşağı olması orqanizmin oksigen daşıma qabiliyyətini artırır.
• Süni zəka əsaslı performans təhlili sistemi tətbiq edilib. Bu sistem idmançıların məşq prosesini kameralar və sensorlar vasitəsilə izləyir, hərəkət analizini aparır və fərdi inkişaf planları hazırlayır.
• Psixoloji hazırlıq proqramı genişləndirilib. Hər idmançıya fərdi psixoloq təyin edilib ki, yarış stressi ilə mübarizə, motivasiya və mental dayanıqlılıq üzərində işləsin.

Maliyyə dəstəyi

Dövlət büdcəsindən olimpiya hazırlığına ayrılan vəsait 2025-ci illə müqayisədə 35 faiz artırılıb. Bu vəsaitin bölüşdürülməsi aşağıdakı kimidir:

• İdmançıların maaş və mükafatları — büdcənin 30 faizi. Medal qazanan idmançılara əhəmiyyətli mükafatlar nəzərdə tutulub.
• Beynəlxalq yarışlara qatılım — büdcənin 25 faizi. İdmançıların dünya çempionatları, Gran-Pri və seçmə turnirlərdə iştirakı tam maliyyələşdirilir.
• İnfrastruktur və avadanlıq — büdcənin 20 faizi. Müasir məşq avadanlıqları, idman formaları və texnoloji sistemlərin alınması.
• Kadr hazırlığı və xarici məşqçilər — büdcənin 15 faizi. Bir neçə idman növündə dünya səviyyəli xarici məşqçilər dəvət edilib.
• Tibbi xidmət və bərpa — büdcənin 10 faizi. İdmançıların sağlamlığının qorunması və zədələrdən bərpası.

Gənc nəsil və olimpiya ehtiyatı

Los-Anceles-2028 hazırlığında gənc idmançıların yetişdirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. İdman Nazirliyi 2026-cı ildə "Olimpiya Ehtiyatı" proqramını genişləndirib:

• 14-18 yaşlı istedadlı idmançıların müəyyən edilməsi üçün ölkə üzrə skrininq proqramı keçirilib. 3000-dən çox gənc idmançı arasından 200 nəfər seçilib.
• Seçilmiş gənc idmançılar üçün xüsusi təqaüd proqramı yaradılıb. Bu proqram idmançıların həm idman, həm də təhsil fəaliyyətini dəstəkləyir.
• Regionlarda idman məktəblərinin sayı artırılıb. Bakıdan kənarda 10 yeni ixtisaslaşdırılmış idman məktəbi açılıb.
• Beynəlxalq gənclər turnirlərinə qatılım intensivləşib. 2026-cı ildə Azərbaycan gənc idmançıları 45 beynəlxalq yarışda iştirak edib.

Medal gözləntiləri

İdman ekspertləri Los-Anceles-2028 Olimpiya Oyunlarında Azərbaycan üçün aşağıdakı proqnozları irəli sürür:

• Güləş — ən azı 3-4 medal (1-2 qızıl dahil). Bu, ənənəvi güclü sahəmizdir.
• Cüdo — 2-3 medal. Cüdo komandamız dünya reytinqində güclü mövqeyə malikdir.
• Boks — 2-3 medal. Boks proqramımız son illərdə əhəmiyyətli inkişaf göstərib.
• Atıcılıq — 1-2 medal. Dünya rekordçumuzun olması qızıl medal şansını artırır.
• Karate — 1 medal. Bu idman növü olimpiya proqramına yenidən daxil edilib.
• Digər idman növləri — 1-2 medal. Taekvondo, ağır atletika və üzmədə sürpriz medal gözlənilir.

Beynəlxalq əməkdaşlıq

Azərbaycanın olimpiya hazırlığında beynəlxalq əməkdaşlıq mühüm rol oynayır. Yaponiyanın cüdo federasiyası ilə birgə məşq kampları keçirilir. Kubadan dəvət olunmuş boks məşqçiləri Azərbaycan boksçularının texnikasını təkmilləşdirir. Rusiya güləş məktəbinin təcrübəli məşqçiləri ilə əməkdaşlıq davam edir. ABŞ Olimpiya Komitəsi ilə idman elmi və texnologiya sahəsində bilik mübadiləsi aparılır.

Nəticə

2028-ci il Los-Anceles Olimpiya Oyunları Azərbaycan idmanı üçün mühüm sınaq olacaq. 2026-cı ildəki hazırlıq prosesinin nəticələri ümidvericidir — idmançılarımız beynəlxalq arenada güclü nəticələr göstərir, infrastruktur yaxşılaşır və gənc nəsil böyüyür. Azərbaycan idmanının gücünü dünya səhnəsində bir daha nümayiş etdirmək üçün bütün şərtlər yaradılır. Əsas hədəf tarixi nailiyyəti yeniləmək və ölkəmizin adını olimpiya tarixinə daha parlaq hərflərlə yazdırmaqdır.